By 
Μέχρι χθες, παρακολουθούσαμε τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ως θεατές.
Τον πόλεμο που άνοιξαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ απέναντι στο Ιράν, τον βλέπαμε από απόσταση, με την κλασική ελληνική στάση του «δεν μπλέκουμε».
Κάπου εκεί, εμφανίστηκε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας και ανακοίνωσε ότι ελληνικά Patriot κατέρριψαν ιρανικούς πυραύλους στη Σαουδική Αραβία.
Και ξαφνικά, η απόσταση μηδενίστηκε. Άνοιξε ένας δημόσιος διάλογος για το αυτονόητο: είμαστε ή δεν είμαστε μέσα σε αυτή την ιστορία;
Η κυβέρνηση έσπευσε να απαντήσει πως «δεν είναι αυτό που φαίνεται». Ότι πρόκειται για αμυντική ενέργεια. Ότι δεν υπάρχει εμπλοκή. Μόνο που τα γεγονότα έχουν τη δική τους γλώσσα.
Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δηλώσει λίγες ημέρες πριν ότι η Ελλάδα δεν θα συμμετάσχει σε επιχειρήσεις κοντά στο Ιράν. Λίγες ημέρες μετά, συμμετείχαμε.
Και όταν το ερώτημα έγινε πιο πιεστικό, η απάντηση άλλαξε: αν δεν παρεμβαίναμε, λέει, θα ανέβαινε η τιμή του πετρελαίου. Δηλαδή μπήκαμε, αλλά για καλό σκοπό.
Τι σημαίνει στην πράξη η χρήση Patriot
Ας αφήσουμε για λίγο την πολιτική και ας δούμε την ουσία. Τα Patriot δεν είναι απλώς ένα «αμυντικό σύστημα». Είναι από τα πιο εξελιγμένα όπλα στον κόσμο. Δεν μιλάμε για ένα όχημα. Μιλάμε για ένα σύνολο:
-
ραντάρ που εντοπίζει στόχους σε αποστάσεις άνω των 150 χιλιομέτρων
-
κέντρο ελέγχου με χειριστές και αποφάσεις σε πραγματικό χρόνο
-
εκτοξευτές με πολλαπλούς πυραύλους
-
πυραύλους PAC-2 και PAC-3
Οι τελευταίοι, ειδικά οι PAC-3, λειτουργούν με τεχνολογία “hit to kill”. Δεν εκρήγνυνται κοντά στον στόχο. Πέφτουν πάνω του και τον διαλύουν.
Κατασκευάζονται από τη Raytheon και για να χρησιμοποιηθούν απαιτείται άδεια από τις ΗΠΑ. Άρα τίποτα από όλα αυτά δεν γίνεται «τυχαία» ή «αυτόματα».
Η κυβέρνηση επιμένει ότι δεν πρόκειται για εμπλοκή αλλά για «αποτροπή». Όμως όταν ενεργοποιείς ένα σύστημα, εντοπίζεις στόχο και τον καταρρίπτεις, δεν είσαι παρατηρητής. Είσαι μέρος της επιχείρησης. Ανεξάρτητα από το πώς το βαφτίζεις.
Το κόστος και η πραγματικότητα
Τα Patriot δεν είναι μόνο ισχυρά. Είναι και πανάκριβα.
-
1 έως 1.1 δισεκατομμύρια δολάρια για μια πλήρη πυροβολαρχία
-
2 έως 3 εκατομμύρια ανά πύραυλο PAC-2
-
4 έως 5 εκατομμύρια ανά πύραυλο PAC-3
Και αυτά είναι μόνο η αρχή.
Εκπαίδευση, συντήρηση, αναβαθμίσεις.
Κόστη που τρέχουν κάθε χρόνο.
Για αυτό και χρησιμοποιούνται μόνο όταν η απειλή θεωρείται κρίσιμη.
Τι κάνουν ελληνικά Patriot στη Σαουδική Αραβία
Η παρουσία τους δεν είναι καινούργια.
Από το 2021, ελληνική πυροβολαρχία βρίσκεται στο Yanbu, στο πλαίσιο διμερούς συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία.
Με ελληνικό προσωπικό. Με αμερικανική έγκριση.
Στην πράξη, οι Σαουδάραβες καλύπτουν:
-
λειτουργικά έξοδα
-
μεταφορά και εγκατάσταση
-
διαμονή περίπου 120 στελεχών
-
συντήρηση και αναβαθμίσεις
Η ετήσια αποζημίωση του προσωπικού κινείται μεταξύ 3.5 και 5 εκατομμυρίων ευρώ.
Η συμφωνία ολοκληρώνεται το 2026, με την Ελλάδα να παραλαμβάνει πιο σύγχρονο σύστημα.
Το συμπέρασμα
Το ζήτημα δεν είναι τεχνικό. Είναι πολιτικό.
Όταν χρησιμοποιείς όπλα σε πραγματικές συνθήκες μάχης, έχεις ήδη περάσει τη γραμμή.
Δεν είσαι πια «εκτός».
Μπορείς να το πεις αποτροπή.
Μπορείς να το πεις άμυνα.
Μπορείς να το πεις όπως θέλεις.
Αλλά δεν μπορείς να πεις ότι δεν συμμετέχεις.
Comments